جلوه‌های نمادین رنگ در ادب عرفانی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور

2 استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور

چکیده

     معـرفت عــرفانی و تجــارب شهودی عرفا در دایرۀ محدود الفاظ و واژگان نمی گنجد و نیازمند زبانی استعاری و رمزی است. یکی از راه های حسی کردن تصاویر، کمک گرفتن از عنصر رنگ است. در ادب عرفانی بسیاری از امور ذهنی و انتزاعی با نمادواژه های رنگ نشان داده می­شود. در مقالۀ حاضر که با توجه به روان­شناسی رنگ ها و به شیوۀ کتابخانه‌ای انجام شده، رنگ­های روح، عواطف، احساسات و صفات و...، همچنین الوان انوار و رنگ های هفت اندام لطیف در ادب عرفانی بررسی، توصیف و تحلیل شده است. عارف در هر یک از مراکز هفت اندام لطیف، ادراک های متفاوتی از الوان یا بینش های رنگین گوناگون دارد که مراحل پیشرفت و کشف باطنی او را نشان می دهد. در هماهنگی میان درون و برون، رنگ خرقه نیز مناسب مقام عرفانی و احوال درونی سالک است اما از دیدگاهی دیگر، رنگ، رمزی از حجاب‌های روح و تعلقات دنیا است که باید از آن گذشت و به صبغه الله و بی‌رنگی رسید.    

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Symbolic Effects of Colors in Mystical Literature

نویسندگان [English]

  • Leila Amini Lari 1
  • Sed Mahdi Kheirandish 2
1 Assistant professor of Persian language and literature, Payam-e-Noor University
2 Assistant professor of Persian language and literature, Payam-e-Noor University
چکیده [English]

     Mystical knowledge and intuitive experiences of mystics can not be included in limited circle of words and needs a metaphorical language. One way for sensorying up of images is using the element of color. In mystical literature, many of mental affairs and abstract concepts can be displayed through colors.   This article is library-based and draws upon the psychology of colors, it investigates the colors of soul, emotions, feelings and traits, and also light colors and colors of seven subtle bodies in mystical literature. The mystic, in each of seven centers of the subtle bodies, has different perceptions of colors; perceptions that shows the stages of development and inner discovery.   In coordination between inside and outside, the color of his cloak indeed accords with the mystic’s spiritual rank and internal affairs; but from another viewpoint, color is the mystery of veil upon soul and wordly interests that must be passed by to ascend to God and discoloration.   

کلیدواژه‌ها [English]

  • the psychology of color
  • colors of soul
  • mystical literature