قلب و خصوصیات آن از دیدگاه ابن‌عربی

نویسنده

دانشیارگروه فلسفه، دانشکده ادبیات فارسی و زبان های خارجی، دانشگاه تبریز

چکیده

ابن‌عربی حقیقت آدمی را «قلب» می‌داند؛ قلبی که تمامی قوای ظاهری و باطنی انسان رعیّت او هستند. قلب تجلی حق‌تعالی با همۀ صفات خود، از جمله اول و آخر و ظاهر و باطن است. همچنان‌که خداوند حدی ندارد، قلب نیز حدّ و تعریف حقیقی ندارد.
قلب، حقیقتی جامع است که روح آن، کمال قابلیت؛ سرّ آن، حق‌تعالی؛ صورت جسمانی آن، مضغۀ صنوبری؛ و صورت حقیقی آن، شخص انسان کامل است. قلب انسان کامل، عرش مطلق برای قرآن مطلق است. ابن‌عربی در تأویلی بر آیۀ اول سوره قدر، قلب پیامبر (ص) را شب قدر و مبارک‌شبی می‌داند که قرآن بر آن نازل شد. مقصود از اینکه شب قدر بهتر از هزار ماه است (قدر: 3)، این است که پیامبر (ص) بهتر از همه است؛ زیرا انسان کامل، جامع تمام حقایق است.
در این مقاله، دیدگاه ابن‌عربی درباره قلب و ویژگی‌های آن بررسی و تحلیل شده است. این دیدگاه در تصوف پیش از ابن‌عربی سابقه نداشته است، اما پس از وی، صوفیان بسیاری از آن متأثر شده‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Heart and Its Properties from Ibn Arabī’s Viewpoint

نویسنده [English]

  • Morteza Shajari
Associate Professor, Persian Language and Literature, Tabriz University
چکیده [English]

The truth of Human being according to Ibn Arabī is heart (qalb) that enslaves all man's inner and outer potentialities. Heart is the perfect manifestation of God with all its attributes, such as the First and the Last, the Apparent and the Hidden. As God has no limits, heart also has no limitation and true definition. Heart is an embracing truth whose soul is the perfection of aptitude, whose secret is the Exalted Divine Truth, whose bodily form is the heart pineal, and whose real form is the perfect man. The heart of the perfect man is the absolute Throne for the absolute Quran. Ibn Arabī in his interpretation of a Quranic verse calls the Prophet Mohammad's heart the Blessed Night (laylat al-qadr) to whom Quran was revealed to. 
In this paper, Ibn Arabī's point of view on Heart and its properties are analysed.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Heart (qalb)
  • the Throne of God
  • Qur’an