تأملی در تمامی یا ناتمامی مثنوی مولوی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بیرجند

2 دانشیار زبان وادبیات فارسی دانشگاه بیرجند

چکیده

  مثنوی شریف مولوی یکی­از راز­آمیزترین آثار عرفانی- ادبی برجای ما­نده از بشریت است که قرن­هاست ذهن، فکر و روح مشتاقان را به خود مشغول ساخته و هنوز کسی نتوانسته است آن­چنان که باید به ژرفنای­این­اقیانوس بیکران دست یازد . یکی ­ازاسرار این­اثر گران­قدر، بحث تمامی یا ناتما­می­آن در حیات مولاناست.   عده­ای بر این باورند که کهولت سن، بیماری و رحلت مولانا موجب شد تا مثنوی، خاصه، آخرین قصه­ی آن؛ یعنی قصه­ی ذات­الصّور، ناتمام باقی بماند­. برخی نیز معتقدند که مولانا سال ها پیش از آن که از دار دنیا برود مثنوی را به پایان رسانده بود و هیچ بحثی را ناتمام با­قی نگذا­شت .   نگارندگان این مقاله، تلاش کرده­اند با ذکر شواهد تاریخی محکم و واکاوی حوزه­ی اندیشگی مولانا و نیز به مدد مثنوی و ذکر مؤلفه های عرفانی و فلسفی، این مسئله را از زوایای گوناگون، مورد بررسی قرار دهند.   نتایج این­ پژوهش، که به شیوه­ی تحلیل محتوا انجام شده­است،­ نشان می­دهد که اتمام مثنوی­ نه تنها درزمان حیات مولانا صورت گرفته­است، بلکه شخص وی برکتابت و نسخت آن نظارت داشته و نیز قصه­ی ذات الصّور در آن ناتمام نمانده است؛ زیرا این داستان درواقع سرگذشت سلوک عارفانه­ی سالکان و معرفت­جویانی­است که ماجرای عشق­شان با معشوق، نه آغازی دارد و نه فرجامی.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Contemplation on Completion or Incompletion of Mathnavi

نویسندگان [English]

  • Ali Ghobadi Kia 1
  • Mohhammad Behnamfar 2
1 M.A student of Farsi language and literature of Birjand University
2 Associate professor of language and professorship of the University of Birjand
چکیده [English]

Mathnavi is of the most mysterious of mystical literary works in the world that has attracted the attention of many interested people for centuries and nobody can declare that he has approached to the depth of this of this ocean. One of these mysteries is the completion or incompletion of Mathnavi before Molavi's death. Some of the scholars believe that death, agedness or disease caused that Molavi could not complete Mathnavi, so it remained incomplete, but some others claim that Molavi completed Mathnavi a few years before his death.This article tries to survey and criticize this matter from different aspects by presenting historical, logical and mystical evidences and reasons. The results of our research -  that has been done by content analysis – show that not only Molavi completed Mathnavi during his lifetime, but the edition and writing of Methnavi has been down under his own supervision. Moreover the story of Shahzadegan (The princes) is not incomplete as the story of love has neither beginning nor ending.                                                                                                         

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key words: Molavi (Rumi)
  • the completion of Mathnavi
  • The story of Shahzadegan (The Princes)
  • Ghaleh-ye-zat- al- sovar (The castle with pictures)
  • Deze Hooshroba ( Reason robber castle )