رساله قشیریه و تأثیر آن بر یکی از متون صوفیانه قرن دهم هجری

نویسنده

استادیار و عضو هیات علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی سنندج

چکیده

استاد امام عبدالکریم بن‌هوازن قشیری(376-465 هـ.ق) یکی از بزرگ‌ترین عالمان، عارفان و متکلمان بزرگ قرن پنجم هجری قمری است که آثار فراوانی به او نسبت داده شده است.مهم‌ترین اثر عرفانی او، کتاب الرساله القشیریه است.این کتاب چه در زمان مؤلف و چه پس از او از مهم‌ترین متون صوفیه بوده که همواره مورد توجه عارفان و صوفیان قرار می‌گرفته است.از سوی دیگر، یکی از عارفان و عالمان بزرگ کُرد در قرن دهم هجری به نام سیدمحمدحسن، مشهور به مصنّف(909-1014 هـ.ق) که دارای تألیفات فراوانی است، اثری به نام سراج‌الطریق دارد.این اثر که در محتوای عرفان اسلامی به نگارش درآمده، به نظر می‌رسد به تأثیر از رساله قشیریه نوشته شده است.
نگارنده در این مقاله که به روش تحلیلی- توصیفی با استفاده از منابع کتابخانه‌ای نوشته شده، قصد دراد با مقایسه دو اثر، میزان تأثیرپذیری سراج‌الطریق از رساله قشیریه را مورد بررسی قرار دهد.نتیجه‌ای که از این پژوهش گرفته می‌شود این است که سراج‌الطریق نه تصنیف و نه تألیف است؛ بلکه می‌توان آن را در عداد تحریری دیگر از رساله قشیریه و یا دگر بیانی به شمار آورد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Al-Risala al-Qushayriyya and its influence on one of the tenth century (A.H.) Sufistic texts

نویسنده [English]

  • Jamal Ahmadi
Assistant Professor of Persian Language and Literature, Islamic Azad University, Sanandaj, Iran
چکیده [English]

Imam Abd al-Karim ibn Hawazin Qushayri (376-405 A.H.) is one of the greatest scholars, mystics and theologians of the fifth century A.H. Many works are attributed to him. His most important mystical work is “al-Risala al-Qushayriyya” which has constantly been preferred by mystics and Sufis of both his time and after him. One of the greatest Kurd mystics and scholars in the tenth century A.H., Sayyed Mohammad Hassan known as Mossannef (909-1014 A.H.) who has written many books, has a work named as Seraj al-Tarig; this book, with Islamic mystic content, seems to have been influenced by al-Risala al-Qushayriyya.
The writer in this article which has been done by analytical descriptive method using library references tends to compare the two works and investigate the degree of Seraj al-Tarigh’s impressiveness of al-Risala al-Qushayriyya. It can be concluded that Seraj al-Tarigh is a paraphrase of al-Risala al-Qushayriyya.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Seraj al-Tarigh
  • Sayyed Hassan Mossannef
  • al-Risala al-Qushayriyya
  • Abolghassem Qushayri
  • Paraphrasing